OAR@UM Collection:https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/1479802026-09-11T13:45:37Z2026-09-11T13:45:37ZIl-Malti f’politika lingwistika nazzjonali [Towards a national language policy for Malta]Vassallo, Mario ThomasBorg, KurtFabri, Rayhttps://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/1482042026-07-23T07:22:04Z2025-01-01T00:00:00ZTitle: Il-Malti f’politika lingwistika nazzjonali [Towards a national language policy for Malta]
Authors: Vassallo, Mario Thomas; Borg, Kurt; Fabri, Ray
Abstract: Dawn li għandkom f’idejkom huma l-atti tar-raba’ konferenza fi ħdan is-sensiela
Lingua-Politik li ttellgħet b’suċċess bejn l-2022 u l-2025 b’kordinament bejn
id-Dipartiment tal-Istudji Politiċi u l-Governanza u d-Dipartiment tal-Malti fi ħdan
l-Università ta’ Malta. Din l-avventura konġunta, biex neżaminaw ir-rabta bejn id-dinja
tal-politika u l-qawwa tal-letteratura u l-lingwa, bdejnieha fit-30 t’April 2022 meta
fil-Parlament ta’ Malta organizzajna l-ewwel konferenza bit-tema ‘Il-Poter tal-Kelma:
Politika u Letteratura f’Oliver Friggieri’. Sena wara, eżattament fit-22 t’April 2023,
erġajna għaqqadna l-forzi tagħna biex stħarriġna r-retorika politika; is-saħħa li għandha
l-kelma biex tħeġġeġ lin-nies u toffri viżjoni, inkella biex timmanipula u tiddottrina.
It-tielet appuntament wasal fis-27 t’April 2024 meta għadd ta’ esperti interpretaw
id-diversi ħsus politiċi li joħorġu minn xogħlijiet letterarji Maltin u internazzjonali waqt
konferenza pubblika bit-tema, ‘In-Niggieża tal-Kelma: il-Proża Politika’. [silta mid-Daħla]2025-01-01T00:00:00ZDaħla [Il-Malti f’politika lingwistika nazzjonali]Vassallo, Mario Thomashttps://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/1482032026-07-23T07:21:01Z2025-01-01T00:00:00ZTitle: Daħla [Il-Malti f’politika lingwistika nazzjonali]
Authors: Vassallo, Mario Thomas
Abstract: Dawn li għandkom f’idejkom huma l-atti tar-raba’ konferenza fi ħdan is-sensiela
Lingua-Politik li ttellgħet b’suċċess bejn l-2022 u l-2025 b’kordinament bejn
id-Dipartiment tal-Istudji Politiċi u l-Governanza u d-Dipartiment tal-Malti fi ħdan
l-Università ta’ Malta. Din l-avventura konġunta, biex neżaminaw ir-rabta bejn id-dinja
tal-politika u l-qawwa tal-letteratura u l-lingwa, bdejnieha fit-30 t’April 2022 meta
fil-Parlament ta’ Malta organizzajna l-ewwel konferenza bit-tema ‘Il-Poter tal-Kelma:
Politika u Letteratura f’Oliver Friggieri’. Sena wara, eżattament fit-22 t’April 2023,
erġajna għaqqadna l-forzi tagħna biex stħarriġna r-retorika politika; is-saħħa li għandha
l-kelma biex tħeġġeġ lin-nies u toffri viżjoni, inkella biex timmanipula u tiddottrina.
It-tielet appuntament wasal fis-27 t’April 2024 meta għadd ta’ esperti interpretaw
id-diversi ħsus politiċi li joħorġu minn xogħlijiet letterarji Maltin u internazzjonali waqt
konferenza pubblika bit-tema, ‘In-Niggieża tal-Kelma: il-Proża Politika’.2025-01-01T00:00:00ZIt-tfassil tal-politika : kollox jibda minn aġenda li titla’ fil-wiċċ u mir-rieda tal-politikuVassallo, Mario Thomashttps://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/1482012026-07-23T05:44:04Z2025-01-01T00:00:00ZTitle: It-tfassil tal-politika : kollox jibda minn aġenda li titla’ fil-wiċċ u mir-rieda tal-politiku
Authors: Vassallo, Mario Thomas
Abstract: Il-Malti, bħat-Taljan, ma jiddistingwix kif jagħmel l-Ingliż bejn politics u policy.
Tal-ewwel, essenzjalment, tfisser l-attivitajiet relatati mat-teħid ta’ deċiżjonijiet
fi gruppi u li għandhom x’jaqsmu mal-mod ta’ kif jitmexxa dak il-grupp u r-riżorsi
tiegħu. Għalhekk, il-politika tiffoka fuq ir-relazzjonijiet ta’ poter bejn dawn ix-xirkiet
u kif xirka taffettwa lill-oħra inkluż, iżda mhux limitat, it-taqtigħa għall-poter bejn ilpartiti.
Dan kollu, fl-istudju tax-xjenza politika, huwa diskuss fuq livell nazzjonali jew
sopranazzjonali. It-tieni, policy, tirreferi għad-direzzjoni li tiggwida d-deċiżjonijiet u
l-azzjonijiet ta’ dawn il-gruppi. Meta nitkellmu dwar public policy inkunu qegħdin
nirreferu għal dawk id-deċiżjonijiet, azzjonijiet jew nuqqas ta’ deċiżjonijiet u
azzjonijiet tal-Gvern. Dan jinvolvi proċessi li jinkludu diversi stadji fit-tfassil,
l-approvazzjoni tal-pjanijiet, l-implimentazzjoni u l-evalwazzjoni tal-istrateġiji tal-
Gvern. It-tnejn li huma jitfgħu dawl fuq it-tip ta’ governanza li tintuża biex jitmexxa
pajjiż. L-ilsien Malti, bħal dak Taljan, juża l-kelma ‘politika’ fiż-żewġ każijiet. Il-plural
ta’ politika fil-każ ta’ policy huwa politiki (Vassallo, 2021: 33); Prof. Vassallo opened the conference with a conceptual session by
addressing a semantic ambiguity that often clouds local discourse. He noted
that the Maltese word politika encompasses two distinct English concepts:
politics and policy.; • Politics refers to ideological power relations, the struggle for authority,
and the partisan manoeuvring that characterises election cycles.; • Policy refers to the structured direction, principles, and administrative
decisions that guide governmental action to solve societal problems.
Description: This record includes two versions of the article by Prof. Mario Thomas Vassallo; the original version in Maltese and a version in English2025-01-01T00:00:00ZIl-politika lingwistikaFabri, Rayhttps://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/1481452026-07-21T08:54:39Z2025-01-01T00:00:00ZTitle: Il-politika lingwistika
Authors: Fabri, Ray
Abstract: X’inhi l-lingwa? : Il-lingwa għandha żewġ aspetti fundamentali li jikkaratterizzawha: l-aspett
formali u l-aspett funzjonali. Mill-aspett formali, il-lingwa narawha bħala sistema
konjittiva li tipproċessa elementi u strutturi mentali fuq livelli differenti: (a) il-ħsejjes
(foni, fonemi) u t-tagħqid tagħhom, li nistudjawhom fil-fonetika u fil-fonoloġija;
(b) il-binja tal-kelma u tas-sentenza, li nistudjawhom fil-morfoloġija u fis-sintassi,
u li flimkien jibnu l-grammatika; u (ċ) it-tifsira u l-użu fil-kuntest, li nistudjawhom
fis-semantika u fil-pragmatika. Mill-aspett funzjonali, nikkonsidraw il-lingwa bħala
sistema komunikattiva u soċjali li tikkodifika u tittrażmetti l-ħsibijiet, l-emozzjonijiet,
il-kultura, l-istorja, it-tradizzjonijiet u, fuq kollox, l-identità tal-individwi li jużawha,
jiġifieri l-kelliema, is-signers1 u l-kittieba. Hemm rabta intima bejn il-lingwa,
l-individwu, u s-soċjetà: Il-lingwa hija ħolqa f’katina li torbot individwu ma’ ieħor li
biha l-individwu jħoss li huwa parti integrali mill-komunità li jgħix fiha; il-lingwa hija
l-bażi ta’ kull attività tal-bniedem: soċjali, kulturali, ekonomika, eċċ.; Prof. Fabri provided the definitions required to navigate the conference's
theme. He viewed language through dual lenses: as a formal cognitive
system (involving phonology, syntax, and semantics) and as a functional social
tool (encoding culture, history, and identity). In the context of globalisation
and Malta’s rapid demographic shifts, he argued that a laissez-faire approach is
insufficient; deliberate policy is required to protect the national language.
Description: This record includes two versions of the article by Prof. Ray Fabri; the original version in Maltese and a version in English2025-01-01T00:00:00Z