https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/42710 2026-04-15T10:38:56Z https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/42810 Title: Studju u osservazzjoni ta’ l-agħsafar fir-Riserva ta’ l-Għadira Abstract: Wieħed mill-għanijiet li għalih ġiet maħluqa r-riserva naturali ta' l-Għadira hu li sservi ta' post fejn il-pubbliku, partikolarment iż-żgħar, ikun jista' jitgħallem josserva u jistudja n-natura mingħajr ma jfixkilha u mingħajr ma jagħmel ħsara. Il-ħlejjaq li l-iżjed jiġbdu nies biex josservawhom ġewwa r-riserva huma bla dubju ta' xejn l-agħsafar. Biex wieħed ikun jista' josservahom aħjar, inbniet kamra apposta li minn ġo fiha wieħed jista' josserva l-agħsafar iżjed mill-qrib u bil-kumdita’. 1988-01-01T00:00:00Z https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/42804 Title: Il-bużaqq Abstract: Fil-Gżejjer Maltin billi m'hawnx xmajjar jew agħdajjar kbar ta' l-ilma ħelu ma nsibux tipi ta' ħut ta' dawn l-ambjenti. L-eqreb li naslu huwa f'xi nħawi fejn ilma ħelu jiskula mill-blat u jnixxi għall-baħar biex jifforma ambjent ta' ilma salmastru. Fejn hemm ilma bħal dan ġeneralment jiffurmaw agħdajjar mielħa (salt marshes) li fihom igħixu għadd ta' ħlejjaq u ħixejjex uniċi u mill-aktar interessanti. F'dan l-ambjent insibu wkoll xi tipi ta' ħut, bħial xi mulett jew bobin (Grey mullet) inkella xi bużullieqa (Blenny) li jitħajru jersqu 'I hemm minħabba li kapaċi jifilhu nuqqas jew żieda ta' melħ fl-ilma. Tgħix dejjem f'ambjent ta' dan it-tip insibu ħuta ċkejkna: il-bużaqq (killifish). 1988-01-01T00:00:00Z https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/42803 Title: It-Tigiega tal-Bahar u l-Gallozz Iswed Abstract: Żewġ agħsafar li jixbħu Iii xulxin u li wieħed jista' jarahom flimkien igħumu fl-ilma huma t-Tiġieġa tal-Baħar u l- Gallozz lswed. Dawn iż-żewġ agħsafar issibhom fejn ikun hemm l-ilma ħelu jew salmastru. Madankollu t-Tiġieġa tal-Baħar, kif jindika isimha, tista' ssibha matul il-passa fil-baħar, speċjalment fil-portijiet u l-bajjiet. Il-kulur dominanti ta' dawn iż-żewġ tajr ta' l-ilma huwa griż skur li jidher iswed. Minkejja li l-kulur dominanti tar-rix huwa komuni għaż-żewġ agħsafar, u t-tnejn igħumu f'wiċċ l-ilma bħall-papri, wieħed m'għandux isibha diffiċli biex jagħrafhom minn xulxin. 1988-01-01T00:00:00Z https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/42732 Title: Ambjent u hlejjaq fl-Ghadira Abstract: L-ambjent ta' l-Għadira nistgħu niddeskrivuh bħala ambjent ta' agħdajjar ta' tajn u ta' ilma salmastru viċin tal-kosta. F'Malta għandna ftit wisq minn dan it-tip ta' ambjent. Apparti mill-Għadira nsibu rqajja' tiegħu f'postijiet bħas-Salini, il-Marsa, il-Magħluq ta' Wied il-Għajn u f'Marsaxlokk fil-post magħruf bħala tal-Ballut. Għalkemm semmejna tlieta jew erba' postijiet fejn hemm dat-tip ta' ambjent, meta nħarsu lejhom fid-dettal naraw li dawk tat-tramuntana ta' Malta ma humiex l-istess bħal dawk tan-nofsinhar ta' Malta, għaliex l-ispeċi li jgħixu fl-agħdajjar salmastri fin-naħa tat-tramuntana ma nsibuhomx igħixu wkoll fin-naħa tan-nofsinhar. 1988-01-01T00:00:00Z