https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/6469 2026-04-25T20:24:22Z https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/145856 Title: Santwarji Marjani f'pajjiżna Abstract: Meta wieħed jaqra t-titlu ta’ dan l-artiklu, mill-ewwel jiġu f’moħħu santwarji bħalma huma dawk tal-Vitorja fl-Isla, tal-Mellieħa, tan-Naxxar u tax-Xagħra, tal-Grazzja f’Ħaż-Żabbar, tal-Kunċizzjoni f’Bormla, tal-Karmnu fil-Belt Valletta u ta’ Pinu fl-Għarb, f’Għawdex, u oħrajn li huma magħrufa sew u jgawdu devozzjoni kbira. Dawn huma popolari ħafna u kollha għandhom knejjes kbar li jixhdu l-popolarità tagħhom bħala santwarji prinċipali f’pajjiżna. Iżda pajjiżna huwa mżejjen b’santwarji Marjani oħrajn li, għalkemm mhumiex kbar daqshekk, xorta jgawdu devozzjoni kbira u antika. F'dan l-artiklu Mario Colerio jagħtina nformazzjoni dwar; is-santwarji tal-Madonna tal-Ħerba (Birkirkara), l-Madonna tal-Ħlas (Qormi), tal-Karmnu li tinsab fil-Fawwar, tal-Mirakli li tinsab Ħal-Lija, s-santwarju tal-Mensija ġewwa San Gwann u tas-Samra li jinstab il-Ħamrun. 2017-01-01T00:00:00Z https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/145338 Title: Kelmtejn fuq San Filippu Abstract: F'dan l-artiklu l-awtur jikteb il-memorji ta' tfulitu marbuta mal-knisja ta' San Ġiljan u l-Oratorjani li kellhom il-kunvent mall-istess knisja. 2008-01-01T00:00:00Z https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/145124 Title: Il-knisja ta' San Ġiljan fl-Isla : tifkira tat-III ċentinarju mill-aħħar bini tagħha fl-1710 Abstract: Il-Knisja ta' San Ġiljan fil-Belt Invitta (Senglea) nafu li nbniet tal-anqas tliet darbiet fl-istess post. Il-bini li naraw illum u li qed nikkommemorawlu t-III ċentenarju kien sar fl-1710 fuq pjanta tal-arkitett famuż Lorenzo Gafa, tal-Birgu. F'dik is-sena, bħal ħafna knejjes oħra f'dawn il-gżejjer li kienu ġarrbu bosta ħsarat minħabba t-terremot tal-1693, inħteġilha tinbena mill-ġdid għax iż-żmien kien għamel tiegħu. It-tieni bini tagħha li nafu bih kien sar żewġ sekli w nofs qabel fl-1539, ftit snin biss wara l-miġja tal-kavallieri f'dawn il-gżejjer meta I-capomastro Portugiż tal-Ordni, Diego de Malfreire, b'devozzjoni tiegħu u minn butu, kien bena mill-ġdid il-knisja ta' San Giljan fl-istess lokal, li kienet fi stat ħażin. It-tradizzjoni tgħidilna li din l-ewwel knisja kienet tmur lura żewġ sekli u nofs oħra, għall-bidu tas-seklu XIV. 2010-01-01T00:00:00Z https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/144650 Title: Joseph Sammut : L-Imgħallem li bena l-Bażilika ta' Marija Bambina tal-Belt Senglea Abstract: Joseph Sammut, twieled gewwa Birkirkara fl-20 ta' Dicembru 1908. Kien jattendi l-iskola tal-Freres go Villa Schinas f'Tas-Sliema u minn eta żgħira wera x-xewqa li jitħarreġ fis-sengħa tal-bini. Huwa beda' jitgħallem din is-sengħa fis-skola ta' filgħaxija u minn eta' żgħira, missieru Antonio kien jieħu il-kuntratti f'ismu iżda kien hu li jmur fuq il-post tax-xogħol mal-ħaddiema. Sammut ħadem ħafna mal-Inġliżi kemm qabel kif ukoll wara il-gwerra, irranġa ħafna djar u rrestawra ħafna knejjes li ġarbu ħsarat mill-bombi fosthom il-knisja parrokkjali tal-Isla li kienet iġġarfet fl-1942. 2020-01-01T00:00:00Z